Oleje rybie od lat znane są z wybitnych właściwości wzmacniających zdrowie. Zaleca się je zwłaszcza w okresie zwiększonej zapadalności na infekcje dróg oddechowych, bo podnoszą odporność organizmu. Do najcenniejszych należą tran i olej z wątroby rekina. Jakie są podstawowe różnice między nimi?

Co warto wiedzieć na temat tranu?

Określenie „tran” odnosi się wyłącznie do oleju z wątroby dorsza. Ważne, aby o tym pamiętać, bo w języku potocznym czasami nazywa się tranem każdy rybi olej.

Co takiego kryje w sobie tran? Przede wszystkim zaopatruje ustrój w cenne kwasy tłuszczowe omega-3, a dokładniej kwas eikozapentaenowy (EPA) i dokozaheksaenozy (DHA). Należą one do grupy NNKT, czyli niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, które trzeba dostarczać wraz z pożywieniem, gdyż organizm nie jest w stanie wytworzyć ich sam.

Tymczasem kwasy omega-3 mają wyjątkowo pozytywny wpływ na zdrowie i to już w trakcie życia płodowego oraz we wczesnym dzieciństwie. Na tym etapie kwasy wspomagają prawidłowy rozwój układu nerwowego i wzroku.

Kolejne lata życia to czas, w którym kwasy omega-3 również spełniają całą listę ważnych funkcji, a badania wykazują, że mogą zapobiegać nawet niektórym groźnym chorobom cywilizacyjnym, od schorzeń układu sercowo-naczyniowego, po depresję.

Jednak najpopularniejszym powodem, przez który sięgamy po tran lub inny preparat z kwasami omega-3, jest wzmocnienie odporności na infekcje.

Co jeszcze znajdziemy w składzie tranu? Otóż olej z wątroby dorsza jest źródłem witamin: A, ważnej dla zachowania ostrości wzroku oraz D, która między innymi umożliwia wchłanianie wapnia, dlatego dobrze wpływa na stan kości.

Czym się wyróżnia olej z wątroby rekina?

Olej z wątroby rekina również jest źródłem kwasów omega-3, choć w porównaniu z tranem występują one tutaj w nieco mniejszej ilości. Mimo to dobroczynny wpływ oleju na odporność wcale nie jest słabszy. Swoje wyjątkowe właściwości zawdzięcza dwóm związkom, pełniącym rolę naturalnych immunomodulatorów. Mowa o alkiloglicerolach i skwalenie.

Warto wiedzieć, że alkiloglicerole występują naturalnie w szpiku kostnym, a także kobiecym mleku, aby wspomagać prawidłowy rozwój odporności małego dziecka. Skwalen jest natomiast istotnym składnikiem ludzkiego ciała i znajduje się między innymi w skórze, gruczołach łojowych, tarczycy, wewnętrznej warstwie tętnic.

Liczne obserwacje na temat właściwości skwalenu wykazały, że ma działanie antyoksydacyjne (zmniejsza nadmiar wolnych rodników w organizmie), odtruwające, wzmacniające odporność.

Skwalen współtworzy także płaszcz hydrolipidowy skóry, wpływając tym samym na jej odpowiednie nawilżenie i chroniąc przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi.

To właśnie skwalen i alkiloglicerole decydują o dobroczynnym wpływie oleju z wątroby rekina na zdrowie. Niektóre preparaty zawierają także wyciąg z czosnku, który dodatkowo wzmacnia jego właściwości.

Co warto wiedzieć przed sięgnięciem po oleje rybie?

Jest cała lista powodów, dla których warto wzmocnić się rybim olejem. Jednak trzeba zachować środki ostrożności, takie jak:

  • w trakcie ciąży, karmienia piersią oraz przewlekłej choroby przyjmowanie każdego suplementu diety należy skonsultować z lekarzem, ta sama zasada dotyczy dzieci,
  • suplementy z kwasami omega-3 nie są wskazane dla osób obarczonych skazą krwotoczną, stosujących leki przeciwzakrzepowe, a także przed lub po zabiegu chirurgicznym, ze względu na ryzyko wydłużenia czasu krwawienia,
  • warto wybrać dobrej jakości preparat i zwrócić uwagę na zawartość kwasów omega-3 lub alkilogliceroli, ponadto ważne, aby przestrzegać zaleceń producenta odnośnie dawkowania i przechowywania produktu,
  • dzieciom oraz osobom, które mają trudności z połykaniem, zawartość kapsułki z olejem można wycisnąć na łyżeczkę.

Kiedy przyjmowanie preparatów w olejami rybimi przynosi efekty? Znaczenie ma tutaj systematyczność. Przy codziennej suplementacji efekt zdrowotny powinien pojawić się po około 3 miesiącach.